Tính chất hóa học của ankin

     

Ankin là hidrocacbon không no trong phân tử có links ba C≡C cũng làm mất màu dung dịch Brom và thuốc tím KMnO4 được ứng dụng để triển khai dung môi, cao su đặc tổng hòa hợp hay những chất dẻo,...

Bạn đang xem: Tính chất hóa học của ankin


Axetilen CH≡CH chính là một hợp hóa học trong hàng Ankin mà những em đã làm được học. Vậy Ankin là gì? có tính chất hóa học và đặc điểm vật lý đặc thù nào, được điều chế với ứng dụng ra làm sao trong thực thế, bọn họ sẽ cùng tìm hiều qua bài viết này.


I. Ankin là gì? Công thức kết cấu và tên gọi

1. Ankin là gì? công thức cấu tạo của Ankin

- Ankin là hidrocacbon ko no, trong phân tử có liên kết ba C≡C bao gồm công thức phân tử dạng bao quát là: CnH2n-2 (n≥2).

- Trong dãy Ankin thì axetilen gồm công thức đơn giản và dễ dàng nhất C2H2: CH≡CH

*
Mô hình cấu tạo phân tử của Axetilen

2. Tên thường gọi của Ankin (danh pháp)

thương hiệu thường: Tên gốc hiđrocacbon thêm với C mang liên kết ba + axetilen

 Ví dụ: CH≡CH: axetilen ; CH≡C-CH2-CH3: etylaxetilen ; CH3-C≡C-CH3: đimetylaxetilen ; 

• Tên thế thế: Số chỉ địa chỉ mạch nhánh + thương hiệu nhánh + thương hiệu mạch chủ yếu + số chỉ vị trí nối cha + in

 Ví dụ: CH≡CH: etin ; CH≡C-CH3: propin ; CH≡C-CH2-CH3: but-1-in

II. Tính chất vật lý của Ankin

- những Ankin hồ hết ít tan trong nước, tan được trong một số trong những dung môi hữu cơ. 

- ánh sáng sôi và ánh nắng mặt trời nóng chảy tăng nhiều C2-C4 là hóa học khi, C5-C16 là chất lòng trường đoản cú C17 trở lên trên là chất rắn.

III. đặc thù hóa học của Ankin

- Ankin gồm 2 liên kết π bền hơn anken phải ngoài việc tham gia phản nghịch ứng cùng và oxi hóa (thể hiện tính chất của hidrocacbon không no) thì ankin còn có tác dụng tham gia phản ứng núm với ion sắt kẽm kim loại (tính chất đặc thù của ankin có link 3 đầu mạch).

1. Ankin bội phản ứng cùng hợp

 - tiến độ 1: links ba → links đôi

 - quy trình tiến độ 2: links đôi → link đơn

a) Ankin cùng hợp H2: Ankin + H2 → Ankan

- lúc có nhiệt độ và niken hoặc platin hoặc paladi làm cho xúc tác, ankin cộng hidro sản xuất thành anken rồi thành ankin.

 CH ≡ CH + H2  CH2 = CH2

 CH2 = CH2 + H2  CH2 – CH3

- khi sử dụng xúc tác là Pd/PbCO3 hoặc Pd/BaSO4 ankin chỉ cùng 1 phân tử hidro để chế tác thành anken (đặc tính này dùng để điều chế anken tự ankin).

 CH ≡ CH + H2

*
 CH2 = CH2

Tổng quát: CnH2n-2 + 2H2 → CnH2n+2 

- Nếu đk phản ứng Pd/PbCO3, t0 phản ứng tạm dừng ở quá trình 1 chỉ tạo thành anken.

 CnH2n-2 + H2 → CnH2n 

* lưu giữ ý: 

 - Tuỳ trực thuộc vào xúc tác được áp dụng mà phản nghịch ứng cộng H2 vào ankin xẩy ra theo những hướng không giống nhau.

 - hay thì phản nghịch ứng cộng H2 vào ankin thường tạo thành hỗn hợp bao gồm nhiều sản phẩm.

 - Số mol khí sút = số mol H2 tham gia phản ứng. 

b) Ankin cộng brom, Clo

Ankin + Br2

- Ankin làm mất màu hỗn hợp Brom

CnH2n-2 + Br2 → CnH2n-2Br2

CnH2n-2 + 2Br2 → CnH2n-2Br4

 Ankin + Cl2

 CH≡CH + Cl2 → CHCl=CHCl (1,2-đicloeten)

 CHCl=CHCl + Cl2 → CHCl2-CHCl2 (1,1,2,2-tetrabrometan)

* giữ ý: cân nặng dung dịch brom tăng chính là khối lượng ankin vẫn phản ứng. 

c) Ankin cùng hợp hiđro halogenua

Ankin + HCl

 CH≡CH + HCl 

*
CH2=CHCl (vinyl clorua)

 CH2=CHCl + HCl → CH3-CHCl2 (1,1-đicloetan)

Ankin + HBr

 CH≡CH + HBr → CH2=CHBr 

 CH2=CHBr + HBr → CH3-CHBr2 

 Ankin + (axit xiahidric, axit axetic, rượu etylic,...)

 CH≡CH + HCN → CH2=CH-CN (nitrin acrylic) 

 CH≡CH + CH3COOH → CH3COOCH=CH2 (vinylaxetat) 

 CH≡CH + C2H5OH → CH2=CH-O-CH3 (etylvinylete)

d) Ankin cộng H2O (ankin + H2O)

 C2H2 + H2O → anđehit 

 CH≡CH + H2O 

*
CH3 - CHO

Ankin khác + H2O → xeton

 CH≡C-CH3 + H2O 

*
CH3-CO-CH3

2. Phản ứng trùng vừa lòng của Ankin

- Đime hóa (điều kiện phản ứng: NH4Cl, Cu2Cl2, t0)

 2CH≡CH 

*
CH≡C-CH=CH2 (vinyl axetilen) 

- Trime hóa (điều kiện phản ứng: C, 6000C)

 3CH≡CH 

*
C6H6 (benzen)

- Trùng hòa hợp (polime hóa) (điều khiếu nại phản ứng: xt, t0, p)

nCH≡CH 

*
(-CH=CH-)n (nhựa cupren)

3. Phản nghịch ứng oxi hóa Ankin 

a) phản nghịch ứng oxi hóa trọn vẹn ankin

 CnH2n-2 + (3n-1)/2O2 → nCO2 + (n-1)H2O

* lưu giữ ý: đặc điểm của phản ứng đốt cháy ankin: nCO2 > nH2O và nCO2 - nH2O = nankin.

b) bội phản ứng thoái hóa không hoàn toàn ankin

- những ankin đều làm mất đi màu hỗn hợp thuốc tím KMnO4 ở ánh nắng mặt trời thường.

 3C2H2 + 8KMnO4 + 2H2O → 3(COOK)2 + 2MnO2 + 2KOH

- nếu như trong môi trường axit thì sinh sản thành CO2 sau kia CO2 phản ứng cùng với KOH tạo thành muối.

- Với những ankin khác sẽ sở hữu sự đứt mạch sinh sản thành hỗn hợp 2 muối.

 R1-C≡C-R2 + 2KMnO4 → R1COOK + R2COOK + 2MnO2

4. Phản bội ứng vắt của ank-1-in 

Ankin + AgNO3

 - Sục khí axetilen vào dung dịch hỗn hợp AgNO3/NH3 có hiện tượng kết tủa màu sắc vàng.

CH≡CH + 2AgNO3 + 2NH3 → CAg≡CAg↓ + 2NH4NO3

* giữ ý: 

 - Chỉ có C2H2 mới bội nghịch ứng với AgNO3 theo tỉ lệ mol 1:2; các ank-1-in không giống chỉ làm phản ứng theo tỉ trọng 1:1.

 - Nếu có hỗn đúng theo ankin thâm nhập phản ứng với AgNO3 mà tỉ trọng mol của (ankin : AgNO3) = k có giá trị:

+ k > 1 → có C2H2.

Xem thêm: Cảm Thụ Bài Rủ Nhau Xuống Bể Mò Cua Đem Về Nấu Quả Mơ Chua Trên Rừngem

+ k = 1 → ank-1-in

+ k = 1 → hỗn hợp tất cả 2 ank-1-in hoặc hỗn hợp C2H2 và ankin không giống (không phải ank-1-in) bao gồm số mol bởi nhau.

- từ bỏ kết tủa tiến thưởng thu được hoàn toàn có thể khôi phục lại ankin ban sơ bằng phương pháp cho công dụng với HCl.

 CAg≡C-R + HCl → CH≡C-R + AgCl

(phản ứng này cần sử dụng để tách bóc ank-1-in khỏi lếu láo hợp)

- dung dịch AgNO3/NH3 và phản ứng này được dùng để nhận biết ank-1-in.

IV. Điều chế va Ứng dụng của Ankin

1. Điều chế ankin

- sức nóng phân metan: (15000C, có tác dụng lạnh nhanh)

 2CH4 

*
C­2H2 + 3H2 

- Thủy phân CaC2: (có trong đất đèn)

 CaC2 + 2H2O → Ca(OH)2 + C2H2

2. Ứng dụng của ankin

 - Axetilen cháy vào oxi tạo thành ngọn lửa có ánh sáng khoảng 30000C nên được sử dụng trong đèn xì axetilen - oxi nhằm hàn và cắt kim loại:

 C2H2 + O2 → 2CO2 + H2O

- sử dụng axetilen cần rất cẩn trọng vì lúc nồng độ axetilen trong bầu không khí từ 2,5%">2,5% trở lên có thể gây cháy nổ.

 - Axetilen và các ankin khác còn được dùng làm nguyên vật liệu để tổng hợp những hóa hóa học cơ bạn dạng khác như vinyl clorua, vinyl axetat, vinylaxetilen, anđehit axetic,...

V. Bài bác tập về Ankin

Bài 1 trang 145 SGK Hóa 11: a) Viết công thức kết cấu và điện thoại tư vấn tên những ankin bao gồm công thức C4H6 và C5H8.

b) Viết công thức cấu tạo của những ankin có tên sau: pent-2-in ; 3-metylpent-1-in; 2,5- đimetylhex-3-in

* lời giải bài 1 trang 145 SGK Hóa 11:

a) Công thức cấu tạo có thể có của ankin có công thức phân tử C4H6 là:

 CH≡CH-CH2-CH3: But-1-in

 CH3-C≡C-CH3: But-2-in

- Công thức kết cấu có thể có của ankin tất cả công thức phân tử C5H8 là:

 CH≡CH-CH2-CH2-CH3: Pent-1-in

 CH3-C≡C-CH2-CH3: Pent-2-in

 

*
 : 3-metylbut-1-in 

b) pen-2-in: CH3-C≡C-CH2-CH3

 3-metylpent-1-in:

*

 2,5-dimetylhex-3-in: 

*

Bài 2 trang 145 SGK Hóa 11: Viết phương trình chất hóa học của bội nghịch ứng giữa propin và các chất sau:

a) hidro tất cả xúc tác Pd/PbCO3

b) hỗn hợp brom (dư)

c) dung dịch bạc nitrat trong amoniac

d) hidro clorua bao gồm xúc tác HgCl2

* lời giải bài 2 trang 145 SGK Hóa 11:

a) CH≡C-CH3 + H2 

*
CH2=CH-CH3

b) CH≡C-CH3 + 2Br2 (dư) → CHBr2-CBr2-CH3

c) CH≡C-CH3 + AgNO3 + NH3 → AgC≡C-CH3 + NH4NO3

d) CH≡C-CH3 + HCl

*
 CH2=CCl-CH3

Bài 3 trang 145 SGK Hóa 11: Trình bày phương pháp hóa học:

a) minh bạch axetilen cùng với etilen

b) Phân biệt bố bình ko dán nhãn đựng mỗi khí ko màu sau: metan, etilen, axetilen

* lời giải bài 3 trang 145 SGK Hóa 11: 

a) Cho công dụng với dung dịch AgNO3 trong NH3 dư, hóa học nào chế tạo ra kết tủa thì sẽ là axetilen, hóa học nào không tạo nên kết tủa do đó etilen.

- Phương trình bội phản ứng:

 CH ≡CH + 2AgNO3 + 2NH3 → AgC≡CAg↓ +2NH4NO3

b) lấy từ 3 bình các mẫu nhỏ dại để phân biệt.

- theo lần lượt dẫn các mẫu khí qua hỗn hợp AgNO3/NH3, mẫu mã nào làm dung dịch xuất hiện thêm kết tủa thì đó là axetilen

CH ≡CH + 2AgNO3 + 2NH3 → AgC≡CAg↓ +2NH4NO3

- thứu tự dẫn 2 chủng loại khí còn sót lại qua hỗn hợp brom, chủng loại khí như thế nào làm nhạt màu nước brom là etilen.

CH2=CH2 + Br2 → BrCH2=CH2Br

- Mẫu sót lại là metan.

Bài 4 trang 145 SGK Hóa 11: Cho các chất sau: metan,etilen, but-2-in và axetilen. Tóm lại nào sau đó là đúng?

A. Cả 4 chất đều có tác dụng làm mất màu hỗn hợp brom

B. Bao gồm 2 hóa học tạo kết tủa cùng với dung dịch bạc đãi nitrat trong amoniac

C. Có tía chất có chức năng làm mất màu hỗn hợp Brom

D. Không tồn tại chất làm sao làm bay màu dung dịch kali pemangalat

* lời giải bài 4 trang 145 SGK Hóa 11:

- Đáp án: C. Có tía chất có chức năng làm mất màu hỗn hợp Brom (do gồm liên kết π)

- Phương trình hóa học:

CH2=CH2 +Br2 → CH2Br-CH2Br

CH3-C≡C-CH3 + 2Br2→CH3-CBr2-CBr2 –CH3

CH≡CH + 2Br2→CHBr2 -CHBr2

Bài 5 trang 145 SGK Hóa 11: Dẫn 3,36 lít khí tất cả hổn hợp A có propin với eilen đi vào trong 1 lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thấy còn 0,840 lít khí bay ra và tất cả m gam kết tủa. Các thể tích khí đo làm việc đktc.

a) Tính xác suất thể tích etilen vào A

b) Tính m

* giải mã bài 5 trang 145 SGK Hóa 11:

a) lúc dẫn các thành phần hỗn hợp A đi qua dung dịch AgNO3/NH3 (dư) thì propin sẽ chức năng hết với AgNO3/NH3, etilen ko tác dụng.

⇒ 0,840 lít khí thoát ra là etilen: %VC2H4 = 

*
% = 25%.

b) Thể tích proprin là: 3,36 - 0,84 = 2,52 (lít).

⇒ nC3H4 (CH≡C-CH3) = 2,52/22,4 = 0,1125(mol).

Xem thêm: Hồng Sâm Hàn Quốc Cho Bé - Nước Hồng Sâm Em Bé Sanga 30 Gói X 10Ml

 CH≡C-CH3 + AgNO3 + NH3 → CAg≡C-CH3↓ + NH4NO3

 0,1125 mol 0,1125 mol

- từ PTPƯ ⇒ nCAg≡C-CH3↓ = nC3H4 = 0,1125

mCAg≡C-CH3↓ = n.MCAg≡C-CH3↓ = 0,1125. 147 = 16,5375(g).

Bài 6 trang 145 SGK Hóa 11: Trong số các ankin có công thức phân tử C5H8 có mấy chất tác dụng được với hỗn hợp AgNO3 trong NH3